Pytanie:

Czy podatniczce przysługuje prawo opodatkowania dochodów łącznie z małżonkiem, jeśli w 2004r. poniesie stratę z prowadzonej działalności gospodarczej?

Stan faktyczny:

Podatniczka uzyskuje przychody ze stosunku pracy, a także prowadzi działalność gospodarczą, opodatkowaną zgodnie z art. 30c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Z tytułu tej działalności w 2004r. poniesie stratę. Mąż podatniczki uzyskuje dochody wyłącznie ze stosunku pracy.

Ocena prawna stanu faktycznego:

Stosownie do treści art. 6 ust. 2 ustawy z dnia 26 lipca 1991r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz.U. z 2000r. Nr 14, poz. 176 z późn.zm.) małżonkowie podlegający obowiązkowi podatkowemu, o którym mowa w art. 3 ust. 1, między którymi istnieje wspólność majątkowa, pozostający w związku małżeńskim przez cały rok podatkowy, mogą być (...), z zastrzeżeniem ust. 8, na wniosek wyrażony we wspólnym zeznaniu rocznym opodatkowani łącznie od sumy swoich dochodów określonych zgodnie z art. 9 ust. 1 i ust. 1a, po uprzednim odliczeniu, odrębnie przez każdego z małżonków, kwot określonych w art. 26, w tym przypadku podatek określa się na imię obojga małżonków w podwójnej wysokości podatku obliczonego od połowy łącznych dochodów małżonków, z tym że do sumy tych dochodów nie wlicza się dochodów (przychodów) opodatkowanych w sposób zryczałtowany na zasadach określonych w ustawie.

W myśl art. 6 ust. 8 ustawy z dnia 26 lipca 1991r. sposób opodatkowania, o którym mowa w ust. 2 (...) nie ma zastosowania w sytuacji, gdy chociażby do jednego z małżonków (...) mają zastosowanie przepisy art. 30c lub ustawy z dnia 20 listopada 1998r. o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne (Dz.U. Nr 144, poz. 930 z późn.zm).

W terminie do dnia 30 kwietnia roku następującego po roku podatkowym podatnicy są obowiązani składać urzędom skarbowym odrębne zeznania, według ustalonych wzorów, o wysokości osiągniętego w roku podatkowym dochodu (poniesionej straty) z pozarolniczej działalności gospodarczej opodatkowanej na zasadach określonych w art. 30c., co wynika z treści art. 45 ust. 1a pkt 2 ustawy z dnia 26 lipca 1991r.

W świetle powyższych przepisów, z wnioskiem o wspólne opodatkowanie dochodów osiąganych w 2004r. mogą wystąpić małżonkowie, jeżeli spełnili łącznie następujące warunki: oboje podlegali nieograniczonemu obowiązkowi podatkowemu, przez cały rok podatkowy pozostawali w związku małżeńskim i istniała między nimi wspólność majątkowa. Jednakże jeśli do chociażby jednego z małżonków ma zastosowanie m.in. art. 30c ustawy z dnia 26 lipca 1991r., wówczas małżonkowie nie mogą skorzystać z możliwości wspólnego opodatkowania swoich dochodów, co ustawodawca jednoznacznie potwierdził w treści art. 45 ust. 1a pkt 2 ustawy z dnia 26 lipca 1991r. (obowiązek złożenia odrębnych zeznań).

W rozpatrywanym przypadku podatniczka wybrała opodatkowanie dochodów z pozarolniczej działalności gospodarczej podatkiem liniowym - poprzez złożenie stosownego oświadczenia, a więc mają do niej zastosowanie przepisy art. 30c ustawy z dnia 26 lipca 1991r. W związku z tym podatniczce nie przysługuje prawo do opodatkowania dochodów wspólnie z małżonkiem. Bez znaczenia jest tu kwestia poniesienia w 2004r. straty z tej działalności gospodarczej, ponieważ nawet w takim przypadku - na podstawie art. 45 ust. 1a pkt 2 ustawy z dnia 26 lipca 1991r. - małżonkowie mają obowiązek złożenia zeznań odrębnych.