Istota interpretacji:

Czy w związku z przekazaniem firmy w drodze darowizny powstanie obowiązek zapłaty podatku dochodowego z tytułu przekazywanych towarów handlowych, środków trwałychi wyposażenia, wyszczególnionych w remanencie na dzień likwidacji działalności gospodarczej?

W przedmiotowym wniosku zostało przedstawione następujące zdarzenie przyszłe:

Od dnia 19 września 1991r. Wnioskodawczyni prowadzi jednoosobowo działalność gospodarczą (piekarnia). W skład firmy wchodzą środki trwałe (maszyny, urządzenia, samochody), nieruchomości (grunt wraz z budynkiem piekarni stanowiący współwłasność Wnioskodawczyni, Jej męża i syna, po 1/3 dla każdego współwłaściciela), wyposażenie zakładu (sprzęt komputerowy, meble biurowe, drobny sprzęt produkcyjny) oraz umowy z kontrahentami, należności, zobowiązania, jak również zapasy surowców i towarów przeznaczonych do produkcji. Wnioskodawczyni zatrudnia 12 pracowników.

W związku z prowadzoną działalnością gospodarczą Wnioskodawczyni opłaca podatek dochodowy na tzw. zasadach ogólnych, a zdarzenia gozpodarcze związane z tą działalnością ewidencjonuje w podatkowej księgę przychodów i rozchodów (oraz ewidencjach towarzyszących). Wnioskodawczyni jest podatnikiem podatku VAT czynnym.

Ze względu na stan zdrowia zamierza przekazać synowi w formie darowizny całe przedsiębiorstwo, które definiuje art. 551 Kodeksu cywilnego. Syn w dniu otrzymania darowizny będzie miał zarejestrowaną jednoosobową działalność gospodarczą i będzie również podatnikiem podatku VAT.

Zakres świadczonych usług będzie niezmienny, ponieważ syn Wnioskodawczyni dalej będzie prowadził piekarnię. Ponadto przejmie wszystkie zobowiązania oraz należności firmy. Wszystkie dotychczasowe umowy zawarte z kontrahentami przez firmę Wnioskodawczyni zostaną przepisane na nowy podmiot, a ten zobowiąże się do ich prowadzenia w dotychczasowym zakresie. Również dotychczas zatrudnieni pracownicy przejdą w pełnym składzie osobowym na podstawie stosownych przepisów Kodeksu pracy ze wszystkimi przysługującymi im uprawnieniami do nowego przedsiębiorstwa. Miejsce świadczenia usług przez nową firmę nie ulegnie zmianie. Wszystkie amortyzowane, jak i zamortyzowane środki trwałe zostaną przekazane synowi Wnioskodawczyni.

W związku z powyższym zadano m.in. następujące pytanie:

Czy w związku z przekazaniem firmy Wnioskodawczyni w drodze darowizny powstanie obowiązek zapłaty podatku dochodowego w związku z przekazaniem towarów handlowych, środków trwałych i wyposażenia, wyszczególnionych w remanencie na dzień likwidacji działalności gospodarczej... (pytanie oznaczone we wniosku nr 2)

Zdaniem Wnioskodawczyni, w myśl art. 2 ust. 1 pkt 3 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych przepisów ustawy nie stosuje się do przychodów podlegajacych przepisom ustawy o podatku od spadków i darowizn. Zgodnie z art. 4a ust. 4 pkt 2 ustawy z dnia 06 czerwca 2009r. o podatku od spadków i darowizn (Dz. U. z 2009r. Nr 93, poz. 768) (winno być art. 4a ust. 1) zwalnia się od podatku nabycie wlasności rzeczy lub praw majątkowych przez małżonka, zstępnych, wstępnych, pasierba, rodzeństwo, ojczyma i macochę, jeżeli:

1. zgłoszą nabycie własnosci rzeczy lub praw majątkowych właściwemu naczelnikowi urzędu skarbowego w terminie 6 miesięcy od dnia powstania obowiązku podatkowego powstałego na podstawie art. 6 ust. 1 pkt 2-8 i ust. 2, a w przypadku nabycia w drodze dziedziczenia w terminie 6 miesięcy od dnia uprawomocnienia się orzeczenia sądu stwierdzającego nabycie spadku, z zastrzeżeniem ust. 2 i 4, oraz
2. udokumentują – w przypadku, gdy przedmiotem nabycia tytułem darowizny lub polecenia darczyńcy są środki pieniężne, a wartość majątku nabytego łącznie od tej samej osoby w okresie 5 lat, poprzedzających rok, w którym nastąpiło ostatnie nabycie, doliczona do wartości rzeczy i praw majątkowych ostatnio nabytych, przekracza kwotę określoną w art. 9 ust. 1 pkt 1 – ich otrzymanie dowodem przekazania na rachunek bankowy nabywcy albo jego rachunek prowadzony przez spółdzielczą kasę oszczędnościowo-kredytową lub przekazem pocztowym.
   
   

Jeżeli nabywca dowiedział się o nabyciu własności rzeczy lub praw majątkowych po upływie terminów, o których mowa w ust. 1 pkt 1, zwolnienie, o którym mowa w ust. 1, stosuje się, gdy nabywca zgłosi te rzeczy lub prawa od dnia, w którym dowiedział się o ich nabyciu, oraz uprawdopodobni fakt późniejszego powzięcia wiadomosci o ich nabyciu (art. 4a ust. 2 ww. ustawy).

W przypadku nie spełnienia warunków, o których mowa w ust. 1 i 2, nabycie własności rzeczy lub praw majątkowych podlega opodatkowaniu na zasadach określonych dla nabywców zaliczonych do I grupy podatkowej (art. 4a ust. 3 ww. ustawy).

Obowiązek zgłoszenia nie obejmuje przypadków, gdy:

1. wartość majątku nabytego łącznie od tej samej osoby lub po tej samej osobie w okresie 5 lat, poprzedazających rok, w którym nastąpiło ostatnie nabycie, doliczona do wartości rzeczy i praw majatkowych ostatnio nabytych, nie przekracza kwoty określonej w art. 9 ust. 1 pkt 1 lub
2. gdy nabycie następuje na podstawie umowy zawartej w formie aktu notarialnego.
   
   

W związku z powyższym w opinii Wnioskodawcy zgodnie z art. 24 ust. 3a ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, będzie zobowiązana do sporządzenia wykazu składników majątku na dzień likwidacji działalnosci gospodarczej (dniem tym będzie umowa darowizny spisana w formie aktu notarialnego); wartość wykazu likwidacyjnego będzie wynosić 0.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego uznaje się za prawidłowe.

Na wstępie zaznaczyć należy, iż przedmiotem niniejszej interpretacji nie są przepisy ustawy z dnia 28 lipca 1983r. o podatku od spadków i darowizn (t.j. Dz.U. z 2003r., Nr 93, poz. 768), na co wskazuje nie tylko treść wniosku, ale i oznaczenie rodzaju sprawy określonej w części D.2. wniosku oraz przepisów prawa podatkowego będących przedmiotem interpretacji indywidualnej zawartych w części D.3. wniosku.

Zgodnie z art. 5a pkt 3 ustawy z dnia 26 lipca 1991r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (tj. Dz. U. z 2010r. Nr 51, poz. 307 ze zm.), ilekroć w ustawie jest mowa o przedsiębiorstwie oznacza to przedsiębiorstwo w rozumieniu przepisów Kodeksu cywilnego.

W myśl art. 551 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964r. - Kodeks cywilny (Dz. U. Nr 16, poz. 93 ze zm.), przedsiębiorstwo jest zorganizowanym zespołem składników niematerialnych i materialnych przeznaczonym do prowadzenia działalności gospodarczej. Obejmuje ono w szczególności:

1. oznaczenie indywidualizujące przedsiębiorstwo lub jego wyodrębnione części (nazwa przedsiębiorstwa);
2. własność nieruchomości lub ruchomości, w tym urządzeń, materiałów, towarów i wyrobów, oraz inne prawa rzeczowe do nieruchomości lub ruchomości;
3. prawa wynikające z umów najmu i dzierżawy nieruchomości lub ruchomości oraz prawa do korzystania z nieruchomości lub ruchomości wynikające z innych stosunków prawnych;
4. wierzytelności, prawa z papierów wartościowych i środki pieniężne;
5. koncesje, licencje i zezwolenia;
6. patenty i inne prawa własności przemysłowej;
7. majątkowe prawa autorskie i majątkowe prawa pokrewne;
8. tajemnice przedsiębiorstwa;
9. księgi i dokumenty związane z prowadzeniem działalności gospodarczej.
   
   

Stosownie do treści art. 552 Kodeksu cywilnego czynność prawna mająca za przedmiot przedsiębiorstwo obejmuje wszystko, co wchodzi w skład przedsiębiorstwa, chyba że co innego wynika z treści czynności prawnej albo z przepisów szczególnych.

Zbycie przedsiębiorstwa podlega zasadzie swobody umów. Może więc nastąpić na podstawie każdej czynności rozporządzającej, w tym na podstawie umowy sprzedaży, zamiany, darowizny.

Stosownie do zapisu art. 888 § 1 Kodeksu cywilnego, przez umowę darowizny darczyńca zobowiązuje się do bezpłatnego świadczenia na rzecz obdarowanego kosztem swego majątku. Celem darowizny jest dokonanie nieodpłatnego przysporzenia na rzecz obdarowanego kosztem majątku darczyńcy. Może ona polegać zarówno na przesunięciu do majątku obdarowanego określonych przedmiotów majątkowych, jak i na innych formach dyspozycji majątkowych darczyńcy prowadzących do zmniejszenia jego majątku, a po stronie majątku obdarowanego – do zwiększenia aktywów lub zmniejszenia pasywów.

Z treści wniosku o interpretację indywidualną wynika, iż Wnioskodawczyni planuje przekazać synowi w drodze darowizny przedsiębiorstwo. W skład przedsiębiorstwa rozumianego jako zorganizowany zespół składników niematerialnych i materialnych przeznaczonych do prowadzenia działalności gospodarczej wchodzą w szczególności: środki trwałe (maszyny, urządzenia, samochody, nieruchomości), wyposażenie (sprzęt komputerowy, meble biurowe, drobny sprzęt produkcyjny), umowy z kontrahentami, należności, zobowiązania i wyposażenie biura (biurka, regały, szafy), towary handlowe, należności i zobowiązania, jak również zapasy surowców i towarów przeznaczonych do produkcji.

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych reguluje opodatkowanie podatkiem dochodowym dochodów osób fizycznych, o czym stanowi art. 1 tejże ustawy. Zgodnie z art. 2 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz. U. z 2000 r. Nr 14, poz. 176 ze zm.), przepisów tej ustawy nie stosuje się do przychodów podlegających przepisom o podatku od spadków i darowizn.

W myśl art. 1 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 28 lipca 1983 r. o podatku od spadków i darowizn (t.j. Dz. U. z 2009 r. Nr 93, poz. 768) podatkowi od spadków i darowizn podlega nabycie przez osoby fizyczne własności rzeczy znajdujących się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej lub praw majątkowych wykonywanych na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, m.in. tytułem darowizny.

Z powyższych przepisów wynika zatem, iż każda darowizna, bez względu na przedmiot darowizny, dokonana na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej podlega przepisom o podatku od spadków i darowizn, co wyklucza jej opodatkowanie podatkiem dochodowym od osób fizycznych.

Natomiast zgodnie z art. 9 ust. 1 ww. ustawy, opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.

W przypadku darowizny, która jak wcześniej wskazano jest świadczeniem nieodpłatnym, po stronie darczyńcy nie powstaje przychód. Darczyńca nie otrzymuje bowiem w zamian żadnych wartości pieniężnych, ani przysporzenia majątkowego.

W szczególności zauważyć należy, iż po stronie darczyńcy nie powstanie przychód z pozarolniczej działalności gospodarczej, bowiem ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych wiąże co do zasady powstanie przychodu z tego źródła z odpłatnym zbyciem składników majątku wykorzystywanych w tej działalności. W myśl bowiem art. 14 ust. 1 ww. ustawy, za przychód z działalności, o której mowa w art. 10 ust. 1 pkt 3, uważa się kwoty należne, choćby nie zostały faktycznie otrzymane, po wyłączeniu wartości zwróconych towarów, udzielonych bonifikat i skont. U podatników dokonujących sprzedaży towarów i usług opodatkowanych podatkiem od towarów i usług za przychód z tej sprzedaży uważa się przychód pomniejszony o należny podatek od towarów i usług.

Stosownie natomiast do treści art. 14 ust. 2 pkt 1 ww. ustawy, przychodem z działalności gospodarczej są również przychody z odpłatnego zbycia wykorzystywanych na potrzeby związane z działalnością gospodarczą oraz przy prowadzeniu działów specjalnych produkcji rolnej składników majątku będących:

1. środkami trwałymi,
2. składnikami majątku, o których mowa w art. 22d ust. 1, z wyłączeniem składników, których wartość początkowa ustalona zgodnie z art. 22g nie przekracza 1.500zl,
3. wartościami niematerialnymi i prawnymi

-ujętych w ewidencji środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych, w tym także przychody z odpłatnego zbycia składników majątku wymienionych w lit. b, spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu użytkowego lub udziału w takim prawie nieujętych w ewidencji środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych, z zastrzeżeniem ust. 2c; przy określaniu wysokości przychodów przepisy ust. 1 i art. 19 stosuje się odpowiednio.

Darowizna przedsiębiorstwa nie skutkuje więc dla darczyńcy obowiązkiem zapłaty podatku dochodowego od osób fizycznych. Jednakże z darowizną przedsiębiorstwa mogą się wiązać przewidziane ustawą obowiązki podatnika związane z likwidacją jego działalności gospodarczej.

W myśl art. 24 ust. 3a ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, w razie likwidacji działalności gospodarczej, w tym także w formie spółki niebędącej osobą prawną, lub wystąpienia wspólnika ze spółki niebędącej osobą prawną, sporządza się wykaz składników majątku na dzień likwidacji działalności gospodarczej lub na dzień wystąpienia wspólnika z takiej spółki. Wykaz powinien zawierać co najmniej następujące dane: liczbę porządkową, określenie (nazwę) składnika majątku, datę nabycia składnika majątku, kwotę wydatków poniesionych na nabycie składnika majątku oraz kwotę wydatków poniesionych na nabycie składnika majątku zaliczoną do kosztów uzyskania przychodów, wartość początkową, metodę amortyzacji, sumę odpisów amortyzacyjnych oraz wysokość wypłaconych środków pieniężnych należnych wspólnikom z tytułu udziału w spółce niebędącej osobą prawną na dzień wystąpienia lub likwidacji.

Wobec powyższego należy stwierdzić, iż w świetle obowiązującego stanu prawnego, podatnicy, którzy po dniu 01 stycznia 2011r. zlikwidują działalność gospodarczą nie będą już musieli ustalać dochodu na dzień likwidacji oraz płacić 10% zryczałtowanego podatku od dochodu ustalonego na dzień likwidacji, w związku z uchyleniem przepisów art. 24 ust. 3 i art. 44 ust. 4 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, które do tej pory nakładały taki obowiązek. Jednocześnie jednak podatnicy zostali zobowiązani do sporządzenia wykazu składników majątku na dzień likwidacji działalności, który będzie zawierał dane wskazane przez ustawodawcę w art. 24 ust. 3a ww. ustawy podatkowej.

Reasumując, w związku z planowanym przekazaniem synowi przedsiębiorstwa w formie darowizny przed faktycznym wykreśleniem z ewidencji działalności gospodarczej, po stronie Wnioskodawczyni, jako darczyńcy, nie powstanie przychód podlegający opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych.

Nadmienia się, iż w zakresie pytań oznaczonych we wniosku nr 1 i 3 zostaną wydane odrębne rozstrzygnięcia.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawczynię i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, ul. Rakowicka 10, Kraków, po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Katowicach Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Bielsku-Białej, 43-300 Bielsko-Biała, ul. Traugutta 2a.