Pytanie:

Sąd jako płatnik wystąpił z zapytaniem: 1. Czy należności wypłacane ławnikom sądowym na podstawie art. 172 ustawy z 27 lipca 2001 r. Prawo o ustroju sądów powszechnych (Dz.U. Nr 98, poz. 1070 z późn.zm.) są zwolnione z podatku dochodowego od osób fizycznych na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 17 ustawy z dnia 26 lipca 1991 roku o podatku dochodowym od osób fizycznych? 2.Czy Sąd jako płatnik ma obowiązek pobierania zaliczek na podatek dochodowy od powyższych rekompensat? Stan faktyczny: Sąd zgodnie z art. 172 ustawy Prawo o ustroju sądów powszechnych wypłaca ławnikom sądowym rekompensatę pieniężną za czas pełnienia obowiązków ławnika w sądzie. Rekompensata określona jest w wymiarze 3% kwoty bazowej, stanowiącej podstawę ustalania wynagrodzenia zasadniczego asesora sadowego (Dz.U. Nr 110, poz. 1255 z późn.zm). Rekompensata ta przyznawana jest ławnikom za jeden dzień i nie zależy od ilości spraw rozpoznawanych z udziałem ławnika. Własne stanowisko w sprawie: W ocenie sądu rekompensaty wypłacane ławnikom sądowym na podstawie art. 172 § 3 i 4 ustawy Prawo o ustroju sadów powszechnych są zwolnione z podatku dochodowego od osób fizycznych na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 17 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, do wysokości 2.280 ,00 zł. Stanowią one bowiem w istocie dietę za pełnienie obowiązków społecznych i obywatelskich jakim jest niewątpliwie funkcja ławnika sądowego. W związku z tym w ocenie Sądu płatnik nie ma obowiązku pobierania zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych.

? ocenić stanowisko Strony jako nieprawidłowe.

Zgodnie z aktualnie obowiązującym brzmieniem art. 172 § 3 powołanej powyżej ustawy Prawo o ustroju sądów powszechnych ławnik za czas wykonywania czynności w sądzie otrzymuje rekompensatę pieniężną. Wysokość rekompensaty dla ławników biorących udział w rozpoznawanych sprawach określa art. 172 § 4 ustawy Prawo o ustroju sądów powszechnych.

Ponadto ławnik zamieszkały poza siedzibą sądu otrzymuje diety oraz zwrot kosztów przejazdu i noclegu według zasad ustalonych w tym zakresie dla sędziów (art. 173 powołanej ustawy Prawo o ustroju sądów powszechnych). Diety te i zwrot kosztów korzystają ze zwolnienia, o którym mowa w art. 21 ust. 1 pkt 17 powołanej ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Z brzmienia w/w artykułu wynika, że wolne od podatku dochodowego są diety oraz kwoty stanowiące zwrot kosztów, otrzymywane przez osoby wykonujące czynności związane z pełnieniem obowiązków społecznych i obywatelskich do wysokości nieprzekraczającej miesięcznie kwoty 2.280,00 zł.
Natomiast rekompensaty wypłacone ławnikom zgodnie z art. 172 § 3 ustawy Prawo o ustroju sadów powszechnych należy zakwalifikować do przychodów określonych w art. 13 pkt 5 cytowanej powyżej ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, w myśl którego za przychody z działalnosci wykonywanej osobiście uważa się przychody otrzymywane prze osoby wykonujące czynności związane z pełnieniem obowiązków społecznych lub obywatelskich, bez względu na sposób powoływania tych osób, nie wyłączając odszkodowania za utracony zarobek z wyjątkiem przychodów o których mowa w pkt 7.
Z analizy artykułów 172 i 173 powołanej ustawy Prawo o ustroju sądów powszechnych wynika ,iż rekompensata pieniężna nie jest wypłacana jako zwrot kosztów, ale jest świadczeniem pieniężnym mającym charakter wynagrodzenia za czynności wykonywane przez ławnika.
Stosownie do zasady wyrażonej w art. 9 ust. 1 powołanej powyżej ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52 i 52 a oraz dochodów, od których na podstawie przepisów ustawy Ordynacja podatkowa zaniechano poboru podatku.
Ustawodawca nie zwalnia więc od podatku dochodowego wypłat przedmiotowych rekompensat, które uznać należy za wynagrodzenia tych osób i Sąd jako płatnik wypłacający te rekompensaty obowiązany jest do poboru zaliczki na podatek dochodowy na zasadach określonych w art. 41 ust. 1 i 1 a powołanej wyżej ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.
Stosownie do treści powołanego powyżej art. 41 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych płatnik jest zobowiazany do pobrania zaliczki na podatek dochodowy w wysokości 19 % należności pomniejszonej m.in. o koszty uzyskania przychodów w wysokości określonej w art. 22 ust. 9 pkt 5 w/w ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.
Udzielona interpretacja dotyczy stanu faktycznego przedstawionego przez Stronę i stanu prawnego obowiązującego w dacie jego zaistnienia.
Zgodnie z art. 14 b § 1 i § 2 w/w ustawy Ordynacja podatkowa niniejsza interpretacja nie jest wiążąca dla podatnika, wiąże natomiast organy podatkowe i organy kontrloli skarbowej - do czasu jej zmiany lub uchylenia.