Pytanie:

Czy Spółdzielnia z tytułu zaksięgowania udziału po zmarłym członku na uznanie nowego członka Spółdzielni powinna pobrać zaliczkę na podatek dochodowy od osób fizycznych w wysokości 19% ?

Stan faktyczny opisany przez wnioskodawcę:Z pism Spółdzielni wynika, że udział zmarłego członka Spółdzielnia wypłaca osobie wskazanej przez niego w deklaracji lub innym pisemnym oświadczeniu (art. 16 § 3 Prawa Spółdzielczego). Osoba wskazana przez zmarłego członka do odbioru udziałów zadeklarowała przystąpienie w poczet członków Spółdzielni oraz zwróciła się z prośbą o przeksięgowanie i zaliczenie nie pobranej należności na jej udział.

Stanowisko wnioskodawcy w sprawie:Zdaniem wnioskodawcy, jak stanowi art. 11 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych przychodami podlegającymi opodatkowaniu są otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne, oraz wartości otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń. Zgodnie z art. 41 ust. 1 Spółdzielnia jako płatnik jest zobowiązana pobrać zaliczkę w wysokości 19% wypłaconej należności osobom osiągającym przychody z praw majątkowych w związku z art. 18 ustawy. Z uwagi na fakt, że podatnikowi w omawianym przypadku Spółdzielnia nie dokonała wypłaty należności, ani nie postawiła jej do dyspozycji podatnika - Spółdzielnia uważa, że nie powinna pobrać zaliczki na podatek dochodowy.

Ocena prawna stanowiska pytającego z przytoczeniem przepisów prawa:Zgodnie z art. 10 ust. 1 pkt 7 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (tekst jednolity Dz. U. z 2000 r. nr 14, poz. 176 ze zm.) źródłami przychodów są kapitały pieniężne i prawa majątkowe, w tym odpłatne zbycie praw majątkowych inne niż wymienione w pkt 8 lit. a)-c). Stosownie do art. 18 ww. ustawy za przychody z praw majątkowych uważa się w szczególności przychody z praw autorskich i praw pokrewnych w rozumieniu odrębnych przepisów, praw do projektów wynalazczych, praw do topografii układów scalonych, znaków towarowych i wzorów zdobniczych, w tym również z odpłatnego zbycia tych praw. Zgodnie z art. 41 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych osoby fizyczne prowadzące działalność gospodarczą, osoby prawne i ich jednostki organizacyjne oraz jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej, które dokonują wypłat należności osobom określonym w art. 3 ust. 1, z tytułu działalności określonej w art. 13 pkt 2 i 4-9 oraz art. 18, są obowiązane jako płatnicy pobierać, z zastrzeżeniem ust. 4, zaliczki na podatek dochodowy w wysokości 19% należności pomniejszonej o koszty uzyskania przychodu w wysokości określonej w art. 22 ust. 9 oraz pomniejszonej o składki potrącone przez płatnika w danym miesiącu na ubezpieczenia emerytalne i rentowe oraz ubezpieczenia chorobowe, o których mowa w art. 26 ust. 1 pkt 2 lit. b). Z powyższego wynika, że w przypadku gdy Spółdzielnia wypłaca lub stawia do dyspozycji podatnika udziały członkowskie innej osobie niż członkowi spółdzielni, stanowi on przychód z praw majątkowych, który podlega opodatkowaniu na zasadach określonych w art. 41 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Podstawą przekazania udziału po zmarłym członku Spółdzielni jest art. 16 § 3 Prawa Spółdzielczego. Stosownie do tej regulacji członek spółdzielni może w deklaracji lub odrębnym pisemnym oświadczeniu złożonym spółdzielni wskazać osobę, której spółdzielnia jest obowiązana po jego śmierci wypłacić udziały, a prawo z tego tytułu nie należy do spadku. Prawo majątkowe utożsamiane jest ze stanem faktycznym, z którego wynika uprawnienie lub roszczenie mające wartość majątkową. Należy zatem stwierdzić, że udziały po zmarłym członku spółdzielni zostały postawione do dyspozycji osoby wskazanej w pisemnym oświadczeniu w rozumieniu art. 11 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, gdyż nabyła ona uprawnienie mające określoną wartość majątkową i miała prawo swobodnego rozporządzania tym prawem. Nie ma tutaj znaczenia, że osoba wskazana przez zmarłego członka do odbioru udziałów zadeklarowała przystąpienie w poczet członków Spółdzielni oraz zwróciła się z prośbą o przeksięgowanie i zaliczenie nie pobranej należności na jej udział. Katalog praw majątkowych zawarty w art. 18 ww. ustawy ma charakter otwarty, należy zatem stwierdzić, że kwota zwrotu udziałów członkowskich stanowi przychód z tych praw i podlega opodatkowaniu na podstawie art. 41 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.