Pytanie:

Od czerwca do sierpnia 2006 r. wystawiłem dla Sp. z o.o. 10 faktur VAT, od których zapłaciłem naliczony podatek dochodowy oraz podatek VAT. Faktury te nie zostały przez kontrahenta zapłacone. W związku z niemożnością wyegzekwowania należności od Spółki wystąpiłem do Sądu Rejonowego z wnioskiem o upadłość od Spółki z o.o. Postanowieniem z dnia 29.08.2006 r. Sąd Rejonowy dla spraw upadłościowych i naprawczych ogłosił upadłość Sp. z o.o. obejmującą likwidację majątku. Czy przychody z nieściągalnych wierzytelności można zaliczyć do kosztów uzyskania przychodów?

W przedmiotowej sprawie mają zastosowanie przepisy ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych ( t. jedn. Dz. U. Nr 14 z 2000 r. poz. 176 ze zm.).

Zgodnie z art. 22 ust. 1 cytowanej ustawy kosztami uzyskania przychodów z poszczególnego źródła są wszelkie koszty poniesione w celu osiągnięcia przychodów z wyjątkiem kosztów wymienionych w art. 23 w/w ustawy.

Przepis art. 23 ust. 1 pkt 20 tej ustawy stanowi, iż nie uważa się za koszty uzyskania przychodów wierzytelności opisanych jako nieściągalne, z wyjątkiem takich wierzytelności nieściągalnych, które uprzednio na podstawie art. 14 zostały zarachowane jako przychody należne i których nieściągalność została uprawdopodobniona. Wykładnia tego przepisu wskazuje, że warunkiem zaliczenia w ciężar kosztów uzyskania przychodu wierzytelności jako nieściągalne jest łączne spełnienie następujących przesłanek:

1. wierzytelność musi być uznana za przychód należny zgodnie z art. 14 ustawy,

2. nieściągalność wierzytelności musi być uprawdopodobniona.

Przepis art. 14 ustawy stanowi, iż za przychód z działalności gospodarczej, o której mowa w art. 10 ust. 1 pkt 3, uważa się kwoty należne, choćby nie zostały faktycznie otrzymane po wyłączeniu wartości zwróconych towarów, udzielonych bonifikat i skont.

U podatników dokonujących sprzedaży towarów i usług opodatkowanych podatkiem od towarów i usług za przychód z tej sprzedaży uważa się przychód pomniejszony o należny podatek od towarów i usług.

W myśl przepisu ust. 2 art. 23 w/w ustawy za wierzytelności o których mowa w ust. 1 pkt 20 tego artykułu uważa się wierzytelności, których nieściągalność została udokumentowana:

1) postanowieniem o nieściągalności, uznanym przez wierzyciela jako odpowiadające stanowi faktycznemu, wydanym przez właściwy organ postępowania egzekucyjnego, albo

2) postanowieniem sądu o:

a) oddaleniu wniosku o ogłoszenie upadłości obejmującej likwidację majątku, gdy majątek niewypłacalnego dłużnika nie wystarcza na zaspokojenie kosztów postępowania lub

b) umorzeniu postępowania upadłościowego obejmującego likwidację majątku, gdy zachodzi okoliczność, o której mowa w lit. a), lub

c) ukończeniu postępowania upadłościowego obejmującego likwidacje majątku, albo

3) protokołem sporządzonym przez podatnika, stwierdzającym, że przewidywane koszty procesowe i egzekucyjne związane z dochodzeniem wierzytelności byłyby równe albo wyższe od jej kwoty.

Postanowienie o ogłoszeniu upadłości niewypłacalnej firmy, nie jest dokumentem wymienionym w wyżej przywołanym przepisie art. 23 ust. 2.

W myśl powyższego nie został spełniony drugi z w/w warunków zaliczenia do kosztów uzyskania przychodów wierzytelności jako nieściągalne.

Postanowienie o ogłoszeniu upadłości Spółki z o.o. obejmujące likwidację majątku, wyddane przez Sąd Rejonowy nie uprawdopodabnia, że niezapłacone faktury są wierzytelnościami nieściągalnymi, a zatem nie jest dokumentem wystarczającym do zaliczenia nieściągniętych należności w koszty uzyskania przychodów.