Pytanie:

1) Czy zapłacone odsetki bankowe od kredytu zaciągniętego na zakup samochodu ciężarowego, stanowiącego środek trwały prowadzonej działalności gospodarczej opodatkowanej na zasadach ogólnych, liczone od dnia zniszczenia tego samochodu wskutek wypadku drogowego do dnia zakończenia procedury odszkodowawczej (likwidacji szkody) stanowią koszty uzyskania przychodu ? 2) Czy jest przychodem podatnika odszkodowanie z tytułu ubezpieczenia tego samochodu, w sytuacji gdy kwota ubezpieczenia została wypłacona przez ubezpieczyciela bezpośrednio bankowi, którego kredyt ( na zakup w/w samochodu ) był zabezpieczony cesją wierzytelności z tytułu ubezpieczenia majątkowego stwierdzonego polisą ubezpieczeniową ?

Dyrektor Izby Skarbowej w Opolu, działając na podstawie przepisu art. 14b § 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. - Ordynacja podatkowa ( Dz. U. Nr 137, poz. 926 ze zm. ) zmienia informację udzieloną Panu w piśmie Urzędu Skarbowego w Brzegu z dnia 12 czerwca 2003 r. o numerze PD-I-415/INT/22/JŚ/03.

Ze stanu faktycznego przedstawionego w pytaniu z dnia 21 maja 2003r. wynika, że w listopadzie 2002r. nabył Pan na kredyt samochód ciężarowy, który zaliczony został następnie do środków trwałych prowadzonej działalności gospodarczej. Samochód ten został ubezpieczony w zakładzie ubezpieczeń, przy czym - dla zabezpieczenia kredytu - przeniósł Pan na bank kredytujący swoją wierzytelność przysługującą w stosunku do zakładu ubezpieczeń (cesja).
W styczniu 2003r. samochód uczestniczył w kolizji drogowej w wyniku której nastąpiła kasacja pojazdu.
Likwidacja szkody nastąpiła ostatecznie w maju 2003 r. , przy czym odszkodowanie wypłacone zostało przez zakład ubezpieczeń w całości na rzecz banku w związku z w/w cesją. Przychód uzyskany ze sprzedaży wraku samochodu wykazał Pan jako przychód z działalności gospodarczej. W okresie od stycznia do maja 2003 r. nie odnosił Pan w koszty działalności wartości odpisów amortyzacyjnych ani odsetek od spłacanego kredytu dot. w/w samochodu.

W piśmie z dnia 21 maja 2003 r. wystąpił Pan o udzielenie informacji :
1) Czy zapłacone odsetki bankowe od kredytu zaciągniętego na zakup samochodu ciężarowego, stanowiącego środek trwały prowadzonej działalności gospodarczej opodatkowanej na zasadach ogólnych, liczone od dnia zniszczenia tego samochodu wskutek wypadku drogowego do dnia zakończenia procedury odszkodowawczej (likwidacji szkody) stanowią koszty uzyskania przychodu ?
2) Czy jest przychodem podatnika odszkodowanie z tytułu ubezpieczenia tego samochodu, w sytuacji gdy kwota ubezpieczenia została wypłacona przez ubezpieczyciela bezpośrednio bankowi, którego kredyt ( na zakup w/w samochodu ) był zabezpieczony cesją wierzytelności z tytułu ubezpieczenia majątkowego stwierdzonego polisą ubezpieczeniową ?

Pana zdaniem odsetki od kredytu na zakup samochodu zapłacone w okresie likwidacji szkody stanowią koszt prowadzonej działalności gospodarczej, natomiast wartość odszkodowania wypłaconego - w związku z cesją polisy - bankowi nie stanowi przychodu z tej działalności.

Zgodnie z art. 22 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991r. o podatku dochodowym od osób fizycznych ( Dz. U. z 2000r. Nr 14, poz. 176 ze zm. ) kosztami uzyskania przychodów są wszelkie koszty poniesione w celu osiągnięcia przychodów z wyjątkiem kosztów wymienionych w art. 23 tej ustawy.

W świetle powyższej zasady nie ma podstaw, ażeby uznać, że przedsiębiorcy nie przysługuje prawo do zaliczenia do kosztów podatkowych również odsetek od kredytu zaciągniętego na zakup środka trwałego.

Kredyt, z którego sfinansowano zakup samochodu, nie był bowiem związany z eksploatacją pojazdu, ale przede wszystkim z prowadzoną działalnością gospodarczą, a mianowicie nabyciem środka trwałego firmy w postaci samochodu ciężarowego. W konsekwencji uznać trzeba, że stanowisko Urzędu Skarbowego przedstawione Panu w piśmie Nr PD-I415/INT/22/JŚ/03 nie odpowiada prawu materialnemu.

Prawidłowe jest także Pana stanowisko, iż za okres od dnia zniszczenia tego samochodu do dnia sprzedaży jego wraku nie można zaliczyć w koszty działalności gospodarczej odpisów amortyzacyjnych. Stosownie do art. 22 ust. 8 powołanej ustawy kosztem uzyskania przychodów są odpisy z tytułu zużycia środków trwałych ( odpisy amortyzacyjne od kompletnych i zdatnych do używania maszyn i urządzeń ) dokonywane wyłącznie zgodnie z art. 22a - 22o, z uwzględnieniem art. 23.

W związku ze zniszczeniem składnika majątku związanego z prowadzoną działalnością gospodarczą, tj. przedmiotowego samochodu ciężarowego, w styczniu 2003 r. Powszechny Zakład Ubezpieczeń przyznał i wypłacił odszkodowanie. Przedmiotowe odszkodowanie zostało w całości wypłacone V.B.P. S.A. z siedzibą w Warszawie, który udzielił podatnikowi kredytu na zakup pojazdu. W umowie kredytowej, w celu zabezpieczenia kredytu przeniósł Pan na ten Bank swoją wierzytelność z tytułu ubezpieczenia majątkowego. Uważa Pan, że nie ma obowiązku ewidencjonowania po stronie przychodów wypłaty ww. odszkodowania, dokonanego na konto banku w którym zaciągnięty był kredyt na zakup samochodu. Nadto podaje Pan , iż w takim przypadku, jaki zaistniał , ubezpieczyciel nie ma obowiązku informowania kredytobiorcy o procedurze przekazania wypłaty odszkodowania.

Zgodnie z art. 14 ust. 2 pkt 12 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych za przychód z działalności gospodarczej uważa się otrzymane odszkodowania za szkody dotyczące składników majątku związanych z prowadzoną działalnością gospodarczą.Przepis art. 21 ust. 1 pkt 4 cytowanej ustawy, zwalnia od podatku dochodowego kwoty otrzymane z tytułu ubezpieczeń majątkowych i osobowych, z wyjątkiem jednak odszkodowań za szkody dotyczące składników majątku związanych z prowadzoną działalnością gospodarczą (....) , z których dochody opodatkowane są zgodnie z art. 27 ust. 1 ustawy. Jak wynika z przytoczonych wyżej przepisów, w przypadku zaistnienia szkody w środku trwałym, otrzymane z tego tytułu odszkodowanie stanowić będzie - co do zasady - w dniu jego uzyskania ( np. wpływu na rachunek bankowy podatnika), przychód z działalności gospodarczej .
W przedstawionej w zapytaniu sytuacji odszkodowanie z tytułu zniszczonego samochodu ciężarowego będącego środkiem trwałym firmy ubezpieczyciel, tj. PZU S.A. przelał na konto B. V .P. S.A. z siedzibą w Warszawie, który udzielił wcześniej podatnikowi kredytu na zakup w/w pojazdu . W umowie kredytowej z dnia 8 listopada 2002 r. ( § 5 ust. 2 ) w celu zabezpieczenia kredytu, przeniósł Pan na bank swoją wierzytelność przysługującą z tytułu ubezpieczenia majątkowego stwierdzonego polisą ubezpieczeniową Auto - Casco ( PAK).

Instytucja prawna zmiany wierzyciela jest określona w art. 509 - 518 Kodeksu cywilnego. W wyniku przelewu wierzytelności w rozumieniu art. 509 k.c. przechodzi na nabywcę ogół uprawnień przysługujących dotychczasowemu wierzycielowi, który zostaje wyłączony ze stosunku zobowiązaniowego, jaki wiązał go z dłużnikiem. Innymi słowy, stosunek zobowiązaniowy nie ulega zmianie , natomiast zmienia się osoba uczestnicząca w nim po stronie wierzyciela. Gdy zatem doszło do przeniesienia wierzytelności na zaspokojenie roszczeń kredytodawcy z tytułu udzielonego kredytu, zobowiązanie kredytobiorcy do spłaty kredytu - w następstwie likwidacji szkody komunikacyjnej - wygasło w części odpowiadającej wysokości przelanej wierzytelności, tj. przyznanego i wypłaconego odszkodowania. W konsekwencji dokonując cesji ubezpieczenia przeniósł Pan prawo do odszkodowania na bank, a tym samym przyznane przez PZU SA odszkodowanie z tytułu zniszczenia pojazdu nie stanowi przychodu w myśl art. 14 ust. 2 pkt 12 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Odszkodowanie to nie było bowiem Panu należne i nie zostało przez Pana otrzymane. W konsekwencji powyższego , skoro odszkodowanie nie było przychodem, to niezamortyzowana część wartości środka trwałego nie stanowi kosztu uzyskania przychodów.