Pytanie:

Czy zapłacona kwota prowizji od kredytu udzielonego na zakup akcji, stanowi koszt uzyskania przychodu z tytułu odpłatnego zbycia papierów wartościowych w sytuacji, gdy z uwagi na redukcję zleceń, kredyt nie został uruchomiony?

Z przedstawionego w piśmie z dnia 08.08.2006 r. stanu faktycznego wynika, że wnioskodawca i jego żona, jako inwestorzy giełdowi posiadają wspólny rachunek finansowy, przeznaczony do obrotu papierami wartościowymi. W dniu 25 maja 2005 r. wnioskodawca zawarł z bankiem umowę o kredyt na zakup akcji, od której zapłacił prowizję. Zaciągnięty kredyt zapewnił inwestorom większą siłę nabywczą, co przełożyło się na możliwość zakupu większej ilości akcji. Duże zainteresowanie akcjami i związana z tym redukcja zleceń przekraczająca 90 %, spowodowały znaczne ograniczenie złożonego przez nich zlecenia i ostatecznie zakupiona po redukcji ilość akcji, została sfinansowana ze środków własnych bez konieczności uruchomienia udzielonego kredytu.

Pytanie wnioskodawcy brzmi: Czy zapłacona kwota prowizji od udzielonego kredytu może być wykazana w zeznaniu PIT-38, jako koszt uzyskania przychodu z tytułu odpłatnego zbycia papierów wartościowych. Jeżeli tak, to czy kwotę prowizji wykazuję w całości w swoim zeznaniu, czy też w swoim zeznaniu wykazuję połowę tej kwoty, a drugą połowę wykazuje żona w swoim rozliczeniu?

Stanowisko wnioskodawcy: "Uważam, że każde z nas powinno wykazać połowę kwoty prowizji, ponieważ rachunek finansowy jest wspólny i po połowie czerpiemy z niego korzyści, jak również ponosimy koszty z tym związane. Moim zdaniem prowizja jest kosztem uzyskania przychodu, gdyż udzielony kredyt zapewnił nam zakup większej ilości akcji. Bez tego kredytu złożone przez nas zlecenie, byłoby znacznie niższe i objęte większą redukcją, a uzyskane z tego tytułu przychody o wiele mniejsze. Zgodnie z art. 30b ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, dochodem uzyskanym z odpłatnego zbycia papierów wartościowych jest różnica między sumą przychodów, a kosztami uzyskania przychodów, określonymi na podstawie art. 22 lub 23 z zastrzeżeniem art. 24, osiągnięta w roku podatkowym. Zatem, jeżeli wydatek został poniesiony w tym roku co uzyskany z tego tytułu przychód i jest ściśle z nim związany, mam prawo zaliczyć ten wydatek jako koszt uzyskania przychodu".

Naczelnik Urzędu Skarbowego w Gnieźnie dokonując oceny stanowiska zawartego w zapytaniu zważył, co następuje:

Stosownie do art. 22 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (j. t. Dz. U. z 2000 r., Nr 14, poz. 176 ze zm.) kosztami uzyskania przychodów z poszczególnego źródła są wszelkie koszty poniesione w celu osiągnięcia przychodów, z wyjątkiem kosztów wymienionych w art. 23. Zgodnie z art. 23 ust. 1 pkt 38 cyt. ustawy, nie uważa się za koszty uzyskania przychodów wydatków na objęcie lub nabycie udziałów albo wkładów w spółdzielni, udziałów albo akcji w spółce mającej osobowość prawną oraz innych papierów wartościowych (...); wydatki takie są jednak kosztem uzyskania przychodu przy ustalaniu dochodu z odpłatnego zbycia tych wkładów, udziałów, akcji oraz innych papierów wartościowych (...).

Cytowany art. 22 ust. 1 co do zasady określa, iż kosztem uzyskania przychodów są wszelkie koszty poniesione w celu osiągnięcia przychodów z określonego źródła. Zwrot "w celu osiągnięcia przychodów" oznacza, iż nie wszystkie wydatki ponoszone przez podatnika stanowią koszt uzyskania przychodu. Musi jeszcze istnieć ścisły i bezpośredni związek przyczynowo-skutkowy między ich poniesieniem a powstaniem przychodu.

W przypadku obrotu papierami wartościowymi, koszty te można podzielić na dwie grupy:
bezpośrednio przypisane do konkretnej transakcji - koszt nabycia odpłatnie zbywanego papieru wartościowego ( cena jednostkowa x ilość papierów wartościowych),
koszty poniesione przez podatnika w roku podatkowym związane z obsługą rachunku przez biuro maklerskie, w celu uzyskania przychodu (koszty: prowizji, w tym prowizji kupna i sprzedaży, poniesionych w roku związanych z prowadzeniem lub założeniem rachunku, koszty transferu, zdeponowania papierów itp.)

Z przedstawionego stanu faktycznego wynika, że wnioskodawca, jako inwestor giełdowy, zaciągnął kredyt w celu zakupu akcji. Na skutek redukcji zleceń, nie doszło jednak do wykorzystania kredytu, ponieważ cały zakup akcji sfinansował ze środków własnych. Ostatecznie, kwota kredytu będąca w dyspozycji inwestora nie została przeznaczona na zakup akcji, lecz przyczyniła się do wykreowania dla niego korzystniejszej pozycji, zapewniającej prawo nabycia większej ilości akcji, aniżeli wówczas, gdyby nie dysponował środkami pieniężnymi z tego kredytu.

W tym stanie faktycznym nie zachodzi zatem ścisły związek pomiędzy zaciągnięciem kredytu i opłaceniem prowizji od udzielonego kredytu, a uzyskaniem przychodu z tytułu zbycia akcji, ponieważ środki pochodzące z tego kredytu nie zostały wykorzystane na nabycie akcji, lecz tylko przyczyniły się do określenia siły nabywczej inwestora na giełdzie, skutkiem czego było, odpowiednio mniejsze ograniczenie jego zlecenia na zakup akcji.

Powyższa interpretacja dotyczy stanu faktycznego przedstawionego przez wnioskodawcę i przytoczonego w treści postanowienia oraz stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia tego zdarzenia.