Teza:

Wspólne opodatkowanie małżonków nie ma zastosowania w sytuacji, gdy chociażby do jednego z małżonków mają zastosowanie przepisy art. 30c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Skarżący J.K. zwrócił się do Naczelnika Urzędu Skarbowego w Słupsku o udzielenie pisemnej interpretacji co do zakresu i sposobu zastosowania prawa podatkowego.

Przedstawiając stan faktyczny skarżący podał, że w 2006 roku osiągał dochody z pozarolniczej działalności gospodarczej opodatkowane na zasadach określonych w art. 30c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, jak i dochody z tytułu umowy o pracę, osobistego świadczenia usług oraz uczestnictwa w organach nadzorczych spółek prawa handlowego. Żona skarżącego osiągała dochody z tytułu umowy o pracę. Małżeństwo skarżącego trwało przez cały 2006 rok i pomiędzy małżonkami nie została zniesiona wspólność majątkowa. Zdaniem skarżącego przychody uzyskane z prowadzonej przez niego działalności gospodarczej powinien rozliczyć w oddzielnym zeznaniu podatkowym, natomiast z przychodów uzyskanych poza działalnością gospodarczą powinien rozliczać się wspólnie z żoną.

Postanowieniem z dnia 14 maja 2007r. Naczelnik Urzędu Skarbowego w Słupsku stwierdził, że stanowisko skarżącego przedstawione we wniosku jest nieprawidłowe w odniesieniu do opisanego stanu faktycznego.

Na powyższe postanowienie skarżący wniósł zażalenie.

Decyzją z dnia 17 lipca 2007r. Dyrektor Izby Skarbowej w Gdańsku, działając na podstawie art. 14b § 5 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) uznał, że złożone zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.

W motywach decyzji Dyrektor Izby Skarbowej wskazał, że zgodnie z generalną zasadą wyrażoną w art. 6 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz.U. z 2000r. nr 14, poz. 176 ze zm.) małżonkowie podlegają odrębnemu opodatkowaniu od osiąganych przez nich dochodów.

W myśl art. 6 ust. 2 powołanej ustawy, małżonkowie podlegający obowiązkowi podatkowemu, o którym mowa w art. 3 ust. 1, między którymi istnieje wspólność majątkowa, pozostający w związku małżeńskim przez cały rok podatkowy, mogą być jednak, z zastrzeżeniem ust. 8, na wniosek wyrażony we wspólnym zeznaniu rocznym, z zastrzeżeniem art. 6a, opodatkowani łącznie od sumy swoich dochodów określonych zgodnie z art. 9 ust. 1 i 1a, po uprzednim odliczeniu, odrębnie przez każdego z małżonków, kwot określonych w art. 26 i art. 26c; w tym przypadku podatek określa się na imię obojga małżonków w podwójnej wysokości podatku obliczonego od polowy łącznych dochodów małżonków, z tym że do sumy tych dochodów nie wlicza się dochodów (przychodów) opodatkowanych w sposób zryczałtowany (...).

Jednakże zgodnie z art. 6 ust. 8 ustawy z dnia 26.07.1991 r. sposób opodatkowania, o którym mowa ust. 2 i 4, nie ma zastosowania w sytuacji, gdy chociażby do jednego z małżonków (...) mają zastosowanie przepisy art. 30c, ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym lub ustawy z dnia 24 sierpnia 2006 r. o podatku tonażowym. Ponadto sposób opodatkowania, o którym mowa w ust. 2 i 4, nie ma zastosowania do podatników, którzy wniosek wyrażony w zeznaniu podatkowym, określony w ust. 2 i 4, złożą po terminie, o którym mowa w art. 45 ust. 1 (art. 6 ust. 10 w/w ustawy).

Jak zauważył Dyrektor Izby Skarbowej z powołanych wyżej przepisów jednoznacznie wynika, że przepis art. 6 ust. 2 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych stanowi odstępstwo od generalnej zasady odrębnego opodatkowania małżonków. Możliwość jego zastosowania obwarowana jest szeregiem warunków wyraźnie wskazanych w ustawie o podatku dochodowym od osób fizycznych. Z treści art. 6 ust. 8 tej ustawy zaś bezsprzecznie wynika, że prawa do łącznego opodatkowania dochodów określonych zgodnie z art. 9 ust. 1 i 1a pozbawieni są małżonkowie w sytuacji, gdy w roku podatkowym chociażby do jednego z nich miały zastosowanie m.in. przepisy art. 30c ustawy. W konsekwencji już sam fakt dokonania wyboru sposobu opodatkowania dochodów z działalności gospodarczej m.in. preferencyjnym 19% podatkiem dochodowym - co ma miejsce w przedmiotowej sprawie - stanowi przesłankę dla utraty możliwości wspólnego opodatkowania dochodów obojga małżonków (nawet uzyskiwanych ze źródeł innych niż prowadzona działalność gospodarcza, w tym przypadku również ze stosunku pracy tj. ze stosunku pracy, działalności wykonywanej osobiście). Zatem stanowisko wnioskodawcy, jak i zarzuty podniesione w zażaleniu należy uznać za nieuzasadnione.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skarżący wniósł o uchylenie decyzji Dyrektora Izby Skarbowej zarzucając jej naruszenie art. 6 i 30 c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych w związku z art. 14 a § 1 Ordynacji podatkowej.

Zdaniem skarżącego w polskim systemie podatkowym w zakresie opodatkowania dochodów osób fizycznych zasadą podstawową jest zasada progresywności, a także możliwość opodatkowania dochodów podatnika łącznie z małżonkiem. Podatek liniowy to wyjątek od ww. zasad i dotyczy tylko i wyłącznie opodatkowania dochodów z tytułu działalności gospodarczej, a nie ogółu dochodów osiąganych przez podatnika (w tym także z innych źródeł). Art. 6 ust. 8 stanowi wyjątek od art. 6 ust. 2 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Powszechnie akceptowana, fundamentalna zasada interpretacji przepisów prawa stanowi, że wyjątków nie interpretuje się rozszerzająco. A zatem wynikające z art. 6 ust. 8 w związku z art. 30 c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych ograniczenia dotyczące wspólnego opodatkowania z małżonkiem dotyczą tylko i wyłącznie dochodów uzyskiwanych z działalności gospodarczej i nie mogą być rozciągane na pozostałe źródła.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie albowiem stanowisko Dyrektora Izby Skarbowej w Gdańsku przedstawione w zaskarżonej decyzji należy uznać za zgodne z prawem.

Na wstępie rozważań wskazać należy na treść art. 6 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, który statuuje generalną zasadę odrębnego opodatkowania małżonków od osiąganych przez nich dochodów.

Wbrew stanowisku zaprezentowanemu w skardze zasadą przyjętą przez ustawodawcę jest odrębne opodatkowanie małżonków.

Jako odstępstwo od tej generalnej zasady ustawodawca w treści art. 6 ust. 2 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych przewidział możliwość wspólnego opodatkowania małżonków, przy spełnieniu szeregu warunków.

I tak w treści art. 6 ust. 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych ustawodawca zawarł zastrzeżenie, że sposób opodatkowania, o którym mowa ust. 2 (wspólne opodatkowanie małżonków) nie ma zastosowania w sytuacji, gdy chociażby do jednego z małżonków (...) mają zastosowanie przepisy art. 30c, ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym lub ustawy z dnia 24 sierpnia 2006 r. o podatku tonażowym.

Z przedstawionego we wniosku o interpretację stanu faktycznego wynika, że do skarżącego ma zastosowanie przepis art. 30 c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, albowiem wybrał on liniową formę opodatkowania swoich dochodów uzyskanych z prowadzonej działalności gospodarczej, co wyklucza możliwość wspólnego z małżonką opodatkowania pozostałych dochodów.

Z literalnego brzmienia art. 6 ust. 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych wynika bowiem jednoznacznie, że sposób opodatkowania określony w art. 6 ust. 2, czyli możliwość wspólnego opodatkowania małżonków nie ma zastosowania, gdy chociażby do jednego z małżonków mają zastosowanie przepisy art. 30 c, co ma miejsce w rozpoznawanej sprawie.

Z tych wszystkich względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, na mocy art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzekł jak w sentencji.

Referencje