Istota interpretacji:

Czy w związku z nabyciem własności rzeczy ruchomej w drodze zawłaszczenia (art. 181 kc), potwierdzone stosownym orzeczeniem sądu, której poprzednim właścicielem był obywatel Ukrainy, powstanie obowiązek podatkowy w zakresie podatku akcyzowego po stronie osoby, która nabyła własność rzeczy niczyjej?

W przedmiotowym wniosku zostało przedstawione następujące zdarzenie przyszłe:

Wnioskodawca prowadzi jednoosobową działalność gospodarczą, w ramach której prowadzi parking strzeżony. W dniu 4 sierpnia 2006r. na parkingu został pozostawiony przez obywatela Ukrainy samochód osobowy marki Skoda Suberb 1,8T o nr rej. …, który do dnia złożenia wniosku nie został odebrany. Właściciel pojazdu w żaden sposób nie interesuje się pojazdem, nie uiszcza opłaty parkingowej, ani nie odbiera auta. Wnioskodawca ustalił za pośrednictwem Konsulatu Generalnego Ukrainy w Lublinie, iż pojazd był zarejestrowany na nazwisko obywatela Ukrainy i został wyrejestrowany z dniem 8 września 2006r.

Wnioskodawca uznaje, iż pojazd został porzucony w zamiarze wyzbycia się własności i zamierza wystąpić do sądu o stwierdzenie własności rzeczy niczyjej – art. 180 i 181 kc.

W uzupełnieniu wniosku Wnioskodawca podał, iż nabycie samochodu, o którym mowa (zarejestrowanego dotychczas na nazwisko obywatela Ukrainy), nastąpi na rzecz Wnioskodawcy bez związku z prowadzoną przez niego działalnością gospodarczą. Po uzyskaniu orzeczenia sądu w przedmiocie nabycia własności rejestracja nabytego samochodu nastąpi również na rzecz osoby prywatnej – Wnioskodawcy, samochód nie będzie używany na potrzeby prowadzonej przez Wnioskodawcę działalności gospodarczej.

W związku z powyższym zadano następujące pytanie:

Czy w związku z nabyciem własności rzeczy ruchomej w drodze zawłaszczenia (art. 181 kc), potwierdzone stosownym orzeczeniem sądu, której poprzednim właścicielem był obywatel Ukrainy, powstanie obowiązek podatkowy w zakresie podatku akcyzowego po stronie osoby, która nabyła własność rzeczy niczyjej...

Zdaniem Wnioskodawcy, obowiązek podatkowy po stronie nabywcy rzeczy niczyjej nie powstanie, gdyż wskazany wyżej pierwotny sposób nabycia własności nie mieści się w katalogu czynności będących przedmiotem podatku akcyzowego wymienionych w art. 8 oraz 100 ustawy z dnia 6 grudnia 2008r. o podatku akcyzowym. W szczególności nie ma możliwości uznać, iż osoba, która nabędzie własność w drodze zawłaszczenia samochodu osobowego, będącego poprzednio tj. przed porzuceniem rzeczy, własnością obywatela Ukrainy, dokonuje importu tego samochodu. Nie można uznać również, iż nowy właściciel dokonał przywozu samochodu osobowego z terytorium państwa trzeciego na terytorium kraju. Nie mamy tu również do czynienia z nabyciem wewnątrzwspólnotowym – nie nastąpiło, w ocenie podatnika, przemieszczenie samochodu osobowego z terytorium państwa członkowskiego na terytorium kraju. Niezachodzi też sprzedaż na terytorium kraju, ani czynności z nią zrównane wymienione w art. 100 ust. 5 ustawy o podatku akcyzowym.

Zdaniem Wnioskodawcy również obowiązek podatkowy w zakresie podatku akcyzowego w związku z nabyciem samochodu jako rzeczy niczyjej, a następnie rejestracja na nazwisko Wnioskodawcy, bez przeznaczenia do prowadzonej działalność gospodarczej nie powstanie.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego uznaje się za nieprawidłowe.

Zgodnie z art. 100 ust. 1 cyt. ustawy, w przypadku samochodu osobowego przedmiotem opodatkowania akcyzą jest:

1. import samochodu osobowego niezarejestrowanego wcześniej na terytorium kraju zgodnie z przepisami o ruchu drogowym;
2. nabycie wewnątrzwspólnotowe samochodu osobowego niezarejestrowanego wcześniej na terytorium kraju zgodnie z przepisami o ruchu drogowym;
3. pierwsza sprzedaż na terytorium kraju samochodu osobowego niezarejestrowanego na terytorium kraju zgodnie z przepisami o ruchu drogowym:
1. wyprodukowanego na terytorium kraju,
2. od którego nie została zapłacona akcyza z tytułu czynności, o których mowa w pkt 1 albo 2.

W przypadku samochodu osobowego przedmiotem opodatkowania jest również sprzedaż na terytorium kraju samochodu osobowego niezarestrowanego na terytorium kraju, następująca po sprzedaży, o której mowa w ust. 1 pkt 3, jeżeli wcześniej akcyza nie została zapłacona w należytej wysokości a w wyniku kontroli podatkowej, postępowania kontrolnego albo postępowania podatkowego nie ustalono, że podatek został zapłacony – art. 100 ust. 2 ustawy.

Jeżeli w stosunku do samochodu osobowego powstał obowiązek podatkowy w związku z wykonaniem jednej z czynności podlegającej opodatkowaniu to nie powstaje obowiązek podatkowy na podstawie innej czynności podlegającej opodatkowaniu, jeżeli kwota akcyzy została określona lub zadeklarowana w należnej wysokości – art. 100 ust. 3.

Zgodnie z art. 100 ust. 5 ww. ustawy na potrzeby niniejszego działu za sprzedaż samochodu osobowego uznaje się jego:

1. sprzedaż, w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny;
2. zamianę, w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny;
3. wydanie w zamian za wierzytelności;
4. wydanie w miejsce świadczenia pieniężnego;
5. darowiznę, w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny;
6. wydanie w zamian za dokonanie określonej czynności;
7. przekazanie lub wykorzystanie na potrzeby reprezentacji albo reklamy;
8. przekazanie przez podatnika na potrzeby osobiste podatnika, wspólników, udziałowców, akcjonariuszy, członków spółdzielni i ich domowników, członków organów stanowiących osób prawnych, członków stowarzyszenia, a także zatrudnionych przez niego pracowników oraz byłych pracowników;
9. użycie na potrzeby prowadzonej działalności gospodarczej.
   
   

W myśl powyższych przepisów jeżeli w stosunku do nabywanego samochodu powstał obowiązek w związku z wykonaniem jednej z czynności podlegającej opodatkowaniu (np. importu) to nie powstaje obowiązek podatkowy na podstawie innej czynności podlegającej opodatkowaniu, jeżeli kwota akcyzy została określona lub zadeklarowana w należnej wysokości. W takiej sytuacji nabycie przez Wnioskodawcę własności samochodu osobowego w drodze zawłaszczenia, potwierdzone stosownym orzeczeniem sądu, oraz jego zarejestrowanie na rzecz Wnioskodawcy jako czynności niewymienione w art. 100 ustawy o podatku akcyzowym nie są przedmiotem opodatkowania akcyzą.

Jednakże w przedmiotowej sytuacji należy zwrócić uwagę na przepis art. 101 ust. 1 ww. ustawy, zgodnie z którym obowiązek podatkowy z tytułu importu samochodu osobowego niezarejestrowanego wcześniej na terytorium kraju zgodnie z przepisami o ruchu drogowym powstaje z dniem powstania długu celnego w rozumieniu przepisów prawa celnego.

Przez import zaś samochodu osobowego, zgodnie z art. 2 pkt 7 lit a ww. ustawy rozumie się przywóz samochodu osobowego z terytorium państwa trzeciego na terytorium kraju.

Z opisanego zdarzenia przyszłego wynika, że Wnioskodawca uznaje, że samochód osobowy marki Skoda Suberb znajdujący się na jego parkingu strzeżonym, wprowadzony na terytorium Unii Europejskiej przez obywatela Ukrainy w roku 2006, został porzucony przez właściciela w zamiarze wyzbycia się własności. W związku z powyższym Wnioskodawca zamierza wystąpić do sądu o stwierdzenie nabycia rzeczy niczyjej w oparciu o art. 180 i 181 Kodeksu cywilnego. Po nabyciu przedmiotowego pojazdu, potwierdzonym orzeczeniem sądu zamierza następnie dokonać rejestracji samochodu. Rejestracja dokonana zostanie na rzecz Wnioskodawcy występującego jako osoba prywatna tj. nie będzie przeznaczony ani używany do prowadzonej działalności gospodarczej.

Mając na uwadze powyższe przepisy i przedstawione zdarzenie przyszłe stwierdzić należy, iż importem jest samo przemieszczenie samochodu osobowego z terytorium państwa trzeciego na terytorium kraju. Definicja importu kładzie nacisk przede wszystkim na czynność faktyczną, czyli przywóz towaru. Nie odnosi się ona jednak do podmiotu dokonującego importu ani własności rzeczy. Dla zaistnienia importu nie ma zatem znaczenia cel przywozu, czy też stosunek prawny, w ramach którego dokonano przywozu. Jeśli towar został faktycznie przywieziony to miał miejsce import.

W efekcie opodatkowaniu akcyzą będzie podlegał sam przywóz pojazdu bez konieczności dokonywania jakiejkolwiek czynności prawnej. Należy jednak pamiętać, że w przypadku importu obowiązek podatkowy powstaje dopiero w momencie powstania długu celnego. Tym samym art. 101 ust. 1 ustawy o podatku akcyzowym określa zasady rządzące powstaniem obowiązku podatkowego w przypadku importu towaru. Przepis ten nie ma charakteru samodzielnego, lecz w znacznej mierze odwołuje się do instytucji prawa celnego. Rozwiązanie to jest konsekwencją tego, że podatek akcyzowy z tytułu importu pełni w tym przypadku rolę zbliżona do pobieranych z tytułu importu ceł. Tak więc odwołanie się ustawodawcy do pojęć prawa celnego oraz powiązania powstania obowiązku podatkowego z tytułu akcyzy z chwila powstania długu celnego służy ujednoliceniu, a co za tym idzie – uproszczeniu procedur związanych z pobieraniem opłat z tytułu powstania długu celnego.

Stosownie do powyższego, w przypadku nabycia w drodze zawłaszczenia (na podstawie orzeczenia sądowego) samochodu osobowego niezarejestrowanego na terytororium kraju, przywiezionego z terytorium państwa trzeciego w pierwszej kolejności winna zostać uregulowana sytuacja celna nabytego samochodu osobowego (towaru niewspólnotowego). Należy bowiem mieć na uwadze, iż na pozostawionym na terytorium Unii Europejskiej towarze niewspólnotowym w związku z jego importem powstał dług celny w rozumieniu przepisów prawa celnego. Tym samym jeżeli Wnioskodawca w związku nabyciem przedmiotowego samochodu osobowego stanie się dłużnikiem tego długu celnego, na podstawie przepisów prawa celnego, to względem Wnioskodawcy powstanie również obowiązek podatkowy w podatku akcyzowym z tytułu importu samochodu osobowego (art. 101 ust. 1 ww. ustawy) oraz będzie on zobligowany do zapłaty podatku akcyzowego z tytułu tego importu. Nie ma znaczenia przy tym, że Wnioskodawca nie dokonał fizycznego przywozu samochodu na terytorium Polski, gdyż import samochodu nastąpił i powstał w stosunku do niego dług celny.

Tym samym stanowisko Wnioskodawcy stwierdzające, że w wyniku nabycia w drodze zawłaszczenia (na podstawie art. 181 Kodeksu Cywilnego) samochodu osobowego będącego przedmiotem importu w rozumieniu przepisów o podatku akcyzowym, nie powstaje obowiązek podatkowy w podatku akcyzowym względem osoby, która nabyła własność, należało uznać za nieprawidłowe.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie, ul. Józefa Ignacego Kraszewskiego 4A, 35-016 Rzeszów, po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Katowicach, Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Bielsku-Białej, ul. Traugutta 2a 43-300 Bielsko-Biała.